وبلاگ
بیت کوین چیست؟
از کریپتوکارنسی چیزی شنیدهاید؟ شبکه بلاک چین چطور؟ میدانید که فناوریهای تازهای مانند بلاک چین میتوانند، خدمات بینظیری به دنیا ارائه کنند؟ اگر گشتی در اخبار مرتبط با فناوریهای تازه بزنید، قطعا و حتما با عناوینی درباره بیت کوین و بلاک چین رو به رو خواهید شد. بیت کوین یکی از معروفترین ارزهای مجازی است که این روزها در دنیا غوغایی به پا کرده است.
شاید شما هم نام بیت کوین به گوشتان خورده باشد اما دقیقا نمیدانید که وقتی از آن صحبت میشود، منظور چیست. اگر این طور است تا پایان این مقاله با ما همراه باشید.
همه چیز از سال ۲۰۰۸ و انتشار مقالهای که نوعی پول الکترونیک به نام بیت کوین در آن معرفی شده بود آغاز شد. هویت ناشناسی به نام ساتوشی ناکاموتو آغازگر انقلابی بود که سالها بعد به تیتر اول رسانهها تبدیل شد و اقتصاددانان را به بحثهای نظری گسترده درباره آن وادار کرد.
بیت کوین (bitcoin) نوعی ارز دیجیتال است که میتوانید با آن خرید کنید، سفارش آنلاین انجام دهید، به هر کسی که دوست دارید در هر نقطه از جهان پول بفرستید یا حتی آن را به عنوان نوعی سرمایهگذاری در نظر بگیرید.
احتمالا همراه با افزایش قیمت وسوسهانگیز ارزهای دیجیتال، در اخبار و فضای مجازی درباره پادشاه ارزهای دیجیتال چیزهایی شنیده باشید و در میان گشتوگذارتان در سایتهای مختلف با مطالبی تحت عنوان اینکه بیتکوین چیست و یا چطور میتوانید بیتکوین رایگان به دست بیاورید، برخورد داشتهاید.
بیت کوین ارز دیجیتال غیرمتمرکزی است که توسط مردم کنترل میشود.
بیت کوین چیست؟
بیت کوین نوعی پول الکترونیک است که به وسیله آن میتوانید به هر نقطهای از دنیا پول بفرستید یا از آن برای خرید کالا و خدمات استفاده کنید.
دو ویژگی اصلی بیت کوین یعنی غیرمتمرکز بودن و در امان ماندن از چاپ واحدهای پولی بیشتر، دستاورد مهمی در برابر پولهای امروزی به حساب میآیند که مسیر را برای شکل جدیدی از نظام اقتصادی در آینده باز میکند. بیت کوین را میتوانید به عنوان یک ابزار سرمایهگذاری در نظر بگیرید، به وسیله آن انتقالات ارزی خود را انجام دهید و حتی از فروشگاههای آنلاین سفارش دهید. همین کارکردهای مختلف و استفادههای متفاوتی که از بیت کوین میتوانید داشته باشید، شاید مهمترین دلیل و بهترین پاسخ به این سوال باشد که چرا باید با این پدیده بیشتر آشنا شوید.
چه کسی بیت کوین را کنترل میکند؟
بیت کوین بر خلاف پولهای امروزی که عرضه و توزیع آنها در اختیار دولتهاست، در کنترل هیچ فرد، گروه و یا سازمان خاصی نیست. افرادی که وارد شبکه این ارز دیجیتال میشوند، باید قوانین مربوط به شبکه را بپذیرند. این قوانین به صورت کدهای برنامهنویسی است که در اینترنت توسط همه قابل مشاهده است.
بیت کوین توسط هیچ فرد یا گروه خاصی کنترل نمیشود.
گروههای مختلفی در شبکه بیت کوین حضور دارند که از جمله مهمترین آنها میتوان به استخراجکنندگان (همان افرادی که احتمالا عکس آنها را با بیل و کلنگ دیده باشید که در اصل هیچ شباهتی هم به این عکسها ندارند!)، توسعهدهندگان (برنامهنویسانی که مسئولیت بهبود نرمافزار بیت کوین را به صورت داوطلبانه بر عهده گرفتهاند) و نودهای شبکه (دستگاههایی که به شبکه متصل شدهاند) اشاره کرد.
هر یک از این گروهها وظیفه خاصی در شبکه بر عهده دارد؛ برای مثال استخراجکنندگان یا ماینرها کار تایید انتقال بیت کوینها که به آن تراکنش هم گفته میشود، را در شبکه انجام میدهند. یا توسعهدهندگان به صورت داوطلبانه مسئول ارتقای نرم افزار بیت کوین و قابلیتهای آن هستند. نودها هم تاریخچه تراکنشهایی که در شبکه انجام میشوند را در هاردهای خود ذخیره و نگهداری میکنند.
بیت کوین در واقع تحت کنترل هیچ یک از این گروهها، دولتها یا افراد خاص دیگر نیست و همکاری گروههای مختلف حاضر در شبکه بیت کوین، موجب تداوم حیات و رشد آن میشوند. اما چرا باید چنین سیستم پیچیدهای وجود داشته باشد؟ بانکها و سیستمهای مالی سنتی چه مشکلی دارند که ما را به سمت استفاده از بیت کوین سوق میدهند؟
بیت کوین چه هدفی دارد؟
به طور خلاصه هدف پیدایش بیت کوین انتقال و یا ذخیره امن پول است. از همین جهت آن را میتوان یک سیستم پرداخت و بانکداری دیجیتال امن دانست. بیت کوین در واقع کنترل واقعی پول را به دست خود افراد برگردانده و با کلمه عبور ویژهای که کلید خصوصی نام دارد، تنها مالکین این کلیدها قادر به خرج کردن و انتقال بیت کوینها خواهند بود.
از سوی دیگر پولهای دیجیتال همواره با یک مشکل بزرگ روبرو بودهاند که «دوبار خرج کردن» نام دارد. این مشکل در اسکناسهای کاغذی و پولهای فیزیکی وجود نداشت، برای مثال شما نمیتوانستید پولی را که در قبال خرید یک تلویزیون خرج کردهاید، دوباره برای خرید یک کالای دیگر استفاده کنید. اما در دنیای دیجیتال که همه چیز را به سادگی یک کلیک کردن میتوانید کپی کنید، جلوگیری از دوبار خرج کردن اهمیت دارد. اگر پول دیجیتال مانند یک فایل باشد، شما میتوانید آن را همزمان در دو محل جداگانه خرج کنید و تا فروشندگان از این موضوع اطلاع حاصل کنند، شما خریدهایتان را انجام دادهاید. به خاطر همین هم تا قبل از حضور ارزهای دیجیتال همیشه یک سازمان مرکزی برای بررسی موجودیهای اشخاص وجود داشت تا جلوی این اتفاق را بگیرد. اما با پیدایش این ارز دیجیتال وجود یک سازمان مرکزی از میان برداشته شد و بررسی تراکنشها توسط تمام اعضای شبکه انجام میشود. پس دیگر هدف مهم بیت کوین، حل مشکل دوبار خرج کردن بدون اعتماد به فردی دیگر است.
چه کسی بیت کوین را ساخته است؟
بیت کوین اواخر سال ۲۰۰۸ متولد شد. احتمالا بحران مالی بزرگ سال ۲۰۰۸ و اتفاقات مربوط به آن دوران را از اخبار به یاد داشته باشید. در همین دوران بود که فرد یا گروه ناشناسی با نام مستعار ساتوشی ناکاموتو، مقالهای را به تعداد زیادی از متخصصین علم رمزنگاری ارسال کرد که در آن از پول الکترونیکی جدیدی صحبت کرده بود. ساتوشی ناکاموتو در این مقاله که از به عنوان وایت پِیپِر هم یاد میکنند، بیت کوین و نحوه کار کردن آن را شرح داده بود.
سازنده بیت کوین فرد یا گروه ناشناسی تحت نام مستعار ساتوشی ناکاموتو است.
پس از گذشت چند ماه، در ابتدای سال ۲۰۰۹ شبکه بیت کوین کار خود را آغاز کرد. ساتوشی ناکاموتو در سالهای ابتدایی در پروژه حضور داشت و نواقص آن را به همراه توسعهدهندگان دیگری که به پروژه میپیوستند، برطرف میکرد تا اینکه اواخر سال ۲۰۱۰ ناپدید شد.
تاکنون پس از گذشت بیش از ۱۰ سال از ایجاد بیت کوین، هنوز هویت ساتوشی ناکاموتو مشخص نشده است. ساتوشی ناکاموتو میتواند یک فرد، یک گروه برنامهنویس و یا حتی یک سازمان مخفی دولتی باشد. فرضیههایی بسیار زیادی درباره هویت ساتوشی ناکاموتو وجود دارد که در کنار آن مدعیان بسیار بیشتری هم خود را ساتوشی ناکاموتو معرفی کردهاند. با این حال هیچ کدام از آنها مدارک کافی برای اثبات ادعایشان ندارند.
پشتوانه بیت کوین چیست ؟
حتما این سوال برای شما هم پیش آمده که پشتوانه بیت کوین چیست؟ در پاسخ به این سوال باید گفت که هیچ چیز؛ بیت کوین پشتوانهای ندارد! با اینکه پشتوانه میتواند یک واژه غلطانداز باشد اما یک سوال، پولهایی که هر روز از آنها استفاده میکنید و ارزهایی مانند دلار و یورو به نظرتان چه پشتوانهای دارند؟ پاسخ این سوال هم همان هیچ چیز است.
بیت کوین مانند پولهای امروزی توسط فلزات گرانبهایی مثل طلا یا کالاهای قابل مبادله، پشتوانهسازی نشده است. ارزش بنیادین بیت کوین و ارزهای بیپشتوانه از اعتماد مردمی ناشی میشود که به ارزشمند بودن آنها اعتقاد دارند. همانطور که شما این موضوع را باور دارید که میتوانید اسکناسهایتان را به مغازه بدهید و اجناس مورد نیازتان را بخرید، مغازهدار نیز به همین ترتیب میداند که با دادن این اسکناسها میتواند کالاهای مورد نیازش را بخرد، این اسکناسها به این ترتیب در جامعه دست به دست میشوند.
بیت کوین همانند ارزهای رایج پشتوانهای ندارد و ارزش آن بر اساس اعتماد مردم به دست آمده است.
اما از سوی دیگر با نگاه به کاربرد بیت کوین در دنیای امروز میتوان دریافت که بیشتر مردم برای سرمایهگذاری بیت کوین میخرند و نه برای استفاده از آن در پرداختهایشان. برای همین هم دیدگاه دیگری به وجود آمده که طبق آن بیت کوین علاوه بر اینکه میتواند نقش یک پول را ایفا کند، میتواند به عنوان یک دارایی هم مورد استفاده قرار بگیرد؛ داراییای که میتواند ارزش خود را در طول زمان حفظ کند. برای نمونه ارزش طلا در برابر کالاهای اساسی مثل خوراک و پوشاک در طول زمان یک نسبت تقریبا ثابت بوده است. بر همین اساس میتوان بیت کوین را هم با توجه به ویژگیهایی که در ادامه به طور کامل معرفی میکنیم، یک دارایی در نظر گرفت. اما بیت کوین چگونه ارزشگذاری میشود و چه کسی قیمت بیت کوین را تعیین میکند؟
چگونه ارزشگذاری میشود؟
ارزش بیت کوین توسط فرد یا گروه خاصی تعیین نمیشود. همانطور که قیمت طلا در بازارهای جهانی براساس عرضه و تقاضا مشخص میشود، قیمت بیت کوین نیز در صرافیها و کارگزاریها بر اساس دو عامل اصلی عرضه و تقاضا مشخص میشود. در صورتی که نیروی عرضه در بازار بیشتر از تقاضا باشد، قیمتها در جهت نزولی و کاهش یافتن حرکت خواهند کرد تا زمانی که دوباره میزان تقاضا برابر با عرضه شود.
از سوی دیگر این ارز دیجیتال را میتوان دارای یک ارزش بنیادین نیز دانست که مقدار آن با توجه به وضعیت شبکهاش و هزینهای که ماینرها برای استخراج یک واحد از آن صرف میکنند، به دست میآید. با وجود شیوههای ارزشگذاری مختلف، در نهایت قیمت بیت کوین توسط عرضهای که میتواند از سوی استخراجکنندگان باشد و یا تقاضایی که از سوی سرمایهگذاران شکل گرفته است، تعیین میشود.
